Jan van Huysum, Owoce Zawsze Żywe

Jan van Husum (15 kwiecień, 1682 – 8 Luty 1749), holenderski malarz, urodzony w Amsterdamie.

Był synem Justusa van Huysuma, który miał opinię dobrego fachowca – potrafił szybko i skutecznie dekorować drzwi wejściowe, obrazy i wazy. Obrazy Justusa zachowane w galerii Brunwick, reprezentujące „Orfeusza i bestie w leśnym krajobrazie” stały się inspiracją dla Jana i jego umiłowania dla krajobrazów Arkadii (Grecja).

Jan van Huysum jest uważany za genialnego malarza „żywej martwej natury” i krajobrazów. Połowa jego obrazów w publicznych galeriach stanowią krajobrazy, obrazy wymyślonych jezior i portów. Posługiwał się techniką olejną i akwarelą, często malował na blasze miedzianej.

Jan van Huysum zyskał sławę i międzynarodowe uznanie dzięki martwym naturom, w których   przedstawiał kwiaty i owoce.
Martwa natura to gatunek malarski obejmujący kompozycje, zwykle malarskie lub rysunkowe, Spotykanymi elementami martwych natur są owoce, kwiaty, książki, naczynia, broń, przyrządy myśliwskie, przybory kuchenne, przybory do palenia tytoniu, świece, karty i inne gry, instrumenty muzyczne, itp. Częstym motywem są najróżniejsze produkty spożywcze, jak owoce, ryby, czy pieczywo. W martwych naturach pojawiają się także niewielkie żywe owady czy skorupiaki. Pierwsze martwe natury pojawiły się w sztuce starożytnej. W okresie średniowiecza i renesansu często towarzyszyły scenom figuralnych i z reguły miały znaczenie symboliczne. W XV w. w Niderlandach i we Włoszech pojawiły się próby usamodzielnienia martwej natury w miniaturach. Pierwszą martwą naturę potraktowaną jako samodzielny temat namalował w 1504 Jacopo de’ Barbari.  Jako odrębny gatunek rozwinęła się w XVII w., przede wszystkim w malarstwie holenderskim i flamandzkim. Szybko stała się bardzo popularna w całej Europie Zachodniej.

Obrazy Jana van Huysum wyróżniają się jasną, lekką kolorystyką oraz dbałością o najdrobniejsze detale. Artysta był mistrzem światłocienia, stosował niezwykłe oświetlenie. Przedstawiał kwiaty ustawione na marmurowym gzymsie i umieszczone w bogato zdobionych wazach, na których przewijały się rzeźbione postacie amorków i nimf. Na owocach bardzo często występują kropelki rosy.  Jego prace mogą być postrzegane jako alegoria kruchości ludzkiego życia i przemijania, bądź też jako zachęta do religijnej żarliwości.

Obok martwych natur artysta malował również pejzaże. Były to arkadyjskie przedstawienia scen o tematyce pasterskiej i mitologicznej, jednak te prace malarza nie miały już takiego powodzenia jak martwe natury.

Obecnie obrazy Jana van Huysuma stanowią ozdobę czołowych galerii i kolekcji europejskich. Największe zbiory prac artysty posiadają m.in. National Gallery w Londynie, Muzeum w Luwrze i Ermitaż w Petersburgu.